Oud-minister Sybilla Dekker moest verstek laten gaan; haar plaats werd ingevuld door een overzichtelijke lezing van Annet Betram, directeur-generaal Wonen van het Ministerie van VROM. Midden in een wisseling van de wacht en met de verkiezingen aanstaande, presenteerde Betram enkele resultaten en visies op wonen van het ministerie onder oud-minister Dekker.
Dat trof volgens Bertram bij aantreden een lastige situatie aan. Een woningtekort van 2,5 %. Op elke 100 huurwoningen die worden aangeboden, 146 vragers. Bij de eerste behandeling van de begroting, kondigde minister Dekker drie manieren aan om deze problemen aan te pakken.
Bouwen, bouwen, bouwen. De minister schuwde forse convenanten niet en stelde dat in 2010 het tekort met een volle procent teruggedrongen moet zijn tot 1,5 %.
Ten tweede moeten de oude stadswijken worden aangepakt, en dat gebeurde met de 56-wijken focus.
De modernisering van het huurbeleid was haar derde doelstelling: "95 % gereguleerd kán niet."
Onlangs presenteerde het ministerie van VROM haar 'Visie op de woningmarkt', waarin deze drie doelstellingen tussentijds geëvalueerd werden. Bertram belichtte drie voorlopige conclusies:
Overheidsinterventie is nodig. "We willen een schoon milieu, we letten op waar we wel en niet willen en kunnen bouwen en het moet betaalbaar zijn voor lage inkomens. Daar is de overheid bij nodig. Maar we willen het met een liberale visie benaderen, er moet meer ruimte komen voor de bewoners. Daarom handhaven we het motto: bouwen, bouwen, bouwen."
Let op de verschillen in regio's. "Er gaat de komende jaren nog veel meer veranderen in kwaliteit en regioverschillen."
Er bestaat een groot gat in de woningmarkt, tussen de huurmarkt –waar prijzen relatief laag blijven- en de koopmarkt, waar prijzen skyhigh gaan. "We moeten doorstroom bevorderen om dat gat op te vullen. Het verkopen van huurwoningen is een eerste indicatie. We moeten mensen verleiden tot duurdere huur- en koopwoningen."
Volgens Bertram wordt deze visie ondersteund door (voorlopige) onderzoeksresultaten van het ministerie. Uit dat woononderzoek bleek een toenemende vraag, onder andere doordat de samenstelling van huishoudens verminderd en er nieuwe huishoudens bijkomen. De blik op de regio leert dat oude stadswijken niet overal vergrijzen. "In Flevoland is bijvoorbeeld juist een vergroening gaande. Dit geeft aan dat we geen uniforme aanpak los kunnen laten op deze wijken. We moeten echt aandacht hebben voor wat er in de specifieke regio's speelt."
Bovendien, las Bertram uit het woononderzoek, worden de verschillen in vraag ook groter. De vraag naar koopwoningen blijft toenemen en in het huurbestand blijft de vraag altijd iets groter dan het aanbod. Mensen willen bovendien geen flats meer. "Dat vind ik een echt hersenkraker; iedereen wil een eengezinswoning met een tuin. Hoe dóe je dat in de steden, waar we te maken hebben met verdichting?"
Hebben de afgelopen drie jaar ergens toe geleid? "De woningproductie is goed. We kwamen van 60.000 en zitten nu op 80.000; dat is een enorme prestatie in 2, 3 jaar. Maar, de huizen komen niet altijd op de plekken waar we ze willen; met name buiten de steden wordt flink gebouwd. Dat komt doordat het lastig bouwen is in steden." De overheid is wat Bertram betreft niet alleen verantwoordelijk voor bijvoorbeeld de oude stadswijken. "Investeren betekent dat die wijken echt verbeteren. Investeren moet gebeuren door de overheid, maar ook door corporaties en particulieren."
Kortom, na 3 jaar moet het adagium bouwen, bouwen, bouwen hoog op de agenda blijven staan. Wat betreft stedelijke vernieuwing is de voornaamste vraag hoe de grote problemen getackeld kunnen worden. Hoe houdt je midden- en hoogopgeleiden in de stad? Hoe kun je de laagopgeleiden betaalbaar huisvesten? En: hoe kunnen we de uiteenlopende woonwensen vervullen? Allemaal in het belang van de burger, de consument: de klant.
helemaal niks. Maar ieder doorstroommoment, creëert twee nieuwe verhuizingen. Er is schaarste, en dus beweegt niemand, wat er weer toe leidt dat er te weinig volume is. Verkoop huurwoningen en investeer in nieuwbouw", is haar devies.
